Fivezero Dergisi Son Sayı

Bu makalede netnografinin hassas araştırma konuları üzerine gizli araştırma yapmak için nasıl uygulanabileceği hakkında bilgi verilmektedir. Bu bağlamda popüler olan Dolap uygulaması örneklem olarak değerlendirilmiştir. Araştırma nitel analiz yöntemlerinden biri olan netnografi hakkında bilgi edinmek için geçmişten günümüze gelişimini ve yararlarını içeren literatür taramasından ve popüler bir online uygulama üzerinde yapılan içerik analizinden oluşmaktadır. Ampirik bulgular, tüketicilerin bu uygulama üzerinden alışveriş yaparken pazarlık ve ürün özellikleri hakkında iletişime geçtiklerini göstermektedir. Özellikle kimliğini maskeleme ve örtme fırsatı, tutumlarını, düşüncelerini ve deneyimlerini özgürce ifade etmelerini sorularını açık bir şekilde diler getirmelerini sağlamaktadır. Bu makale, netnografinin hassas araştırma konularının araştırılması için uygun bir metodoloji olduğunun kavranmasını ve araştırmacının göze batmayan ve gizli bir şekilde tüketicilerin görüşleri, motivasyonları, endişeleri ve nelere dikkat edip hangi konularda satıcıyla veya alıcıyla iletişim kurdukları hakkında daha sağlıklı sonuçlar elde edilmesini sağlamaktadır.

Bu çalışmanın amacı, Avrupa Yeşil Mutabakatı sonrasında Türkiye ile Avrupa Birliği (AB) arasındaki dış ticaret hacminde meydana gelen değişimleri incelemek ve söz konusu sürecin Türkiye’nin dış ticaret yapısına etkilerini değerlendirmektir. Çalışma, Avrupa Yeşil Mutabakatı ve Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın (SKDM) Türkiye–AB ticaret ilişkileri üzerindeki olası etkilerini ortaya koyması bakımından önem taşımaktadır. Özellikle çevreci üretim, karbon emisyonlarının azaltılması ve sürdürülebilir ticaret politikalarının dış ticaret üzerindeki yansımaları araştırmanın temel odak noktalarını oluşturmaktadır. Araştırmada nicel araştırma yöntemi benimsenmiş olup betimsel analiz tekniğinden yararlanılmıştır. Veri toplama sürecinde, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan 2019-2025 dönemine ait dış ticaret istatistikleri kullanılmıştır.. Çalışma sonucunda, Türkiye’nin AB ile dış ticaret hacminin genel olarak artış gösterdiği; ancak Yeşil Mutabakat sonrası dönemde çevresel düzenlemeler ve karbon odaklı uygulamaların ticaret süreçlerinde belirleyici hale geldiği tespit edilmiştir. Ayrıca SKDM’nin Türk ihracatçıları açısından yeni maliyetler ve uyum yükümlülükleri oluşturabileceği değerlendirilmektedir.

Bilgi ve iletişim teknolojilerinde meydana gelen hızlı gelişmeler, bilgiye erişim süreçlerini ve kurumların hizmet sunma biçimlerini önemli ölçüde değiştirmiştir. Bu değişimden etkilenen kurumlardan biri olan kütüphaneler, geleneksel hizmet anlayışından dijital teknolojilerle desteklenen, erişilebilir ve kullanıcı odaklı yeni bir hizmet modeline doğru dönüşmektedir. Özellikle internet teknolojileri, Web 2.0 uygulamaları ve dijital kaynakların yaygınlaşması, kullanıcıların bilgiye erişim davranışlarını değiştirmiş ve kütüphanelerden beklentilerin yeniden şekillenmesine neden olmuştur. Bu araştırmanın amacı, kütüphanelerde yaşanan dijital dönüşüm sürecini incelemek, akademisyenlerin dijitalleşen kütüphane hizmetlerine yönelik farkındalıklarını ve beklentilerini ortaya koymaktır. Bu kapsamda Necmettin Erbakan Üniversitesinde görev yapan akademisyenlerin bilgi arama davranışları, bilgiye erişim tercihleri ve dijital kütüphane hizmetlerine ilişkin değerlendirmeleri ele alınmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemi benimsenmiş ve veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Farklı akademik birimlerde görev yapan 19 akademisyen ile gerçekleştirilen görüşmelerden elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiş ve MAXQDA 18 programı aracılığıyla analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, akademik personelin bilgiye erişimde ağırlıklı olarak internet tabanlı kaynakları tercih ettiğini göstermektedir. Katılımcılar dijitalleşen kütüphanelerin en önemli avantajlarını bilgiye hızlı ve kolay erişim, uzaktan erişim olanakları, zaman ve maliyet tasarrufu ile kaynakların korunabilirliği olarak değerlendirmiştir. Bununla birlikte bilgi güvenilirliği, bilgi kirliliği, kaynak çeşitliliği ve dijital hizmetlere yönelik kullanıcı bilgilendirmelerinin geliştirilmesi gereken alanlar olduğu belirlenmiştir. Genel olarak dijital dönüşümün kütüphane hizmetlerine olumlu katkılar sağladığı, ancak değişen kullanıcı ihtiyaçlarına uygun olarak hizmetlerin sürekli geliştirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışma, dijitalleşme sürecinde kütüphanelerin kullanıcı beklentilerini dikkate alan, yenilikçi ve sürdürülebilir hizmet modelleri geliştirmesine yönelik değerlendirmeler sunmaktadır.

Küresel ölçekte artan enerji talebi, iklim değişikliğiyle mücadele gerekliliği ve 2050 net sıfır karbon emisyon hedefleri, yenilenebilir enerji yatırımlarının çevresel ve ekonomik boyutları birlikte ele alan bilimsel yaklaşımlarla planlanmasını zorunlu kılmaktadır. Bu bağlamda çalışmada Tunceli ilinde güneş enerjisi yatırımları için mekânsal olarak uygun alanlarının belirlenmesi ve olası yatırımların bölgesel ekonomi ile sürdürülebilir kalkınmaya katkılarının değerlendirilmesi hedeflenmiştir. Çalışmada Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerinden Best–Worst Method (BWM) ile Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) entegre edilerek teknik, çevresel ve ekonomik kriterlere dayalı bir uygunluk analizi gerçekleştirilmiştir. Kriter ağırlıkları BWM yöntemiyle hesaplanmış, elde edilen sonuçlar CBS ortamında bütünleştirilerek Tunceli ili için güneş enerjisi yatırım uygunluk haritaları oluşturulmuştur. Çalışmada güneş enerjisi yatırımlarını yalnızca teknik açıdan değil, bölgenin topoğrafik özellikleri, çevresel hassasiyetleri ve sosyo-ekonomik koşullarını birlikte değerlendiren BWM tabanlı bölgesel bir karar destek modeli geliştirmesi çalışmanın özgün yönünü oluşturmaktadır. Elde edilen bulgulara göre, yatırım potansiyelinin il genelinde homojen dağılmadığı belirlenmiştir. Özellikle Mazgirt, Pertek ve Çemişgezek ilçeleri yüksek uygunluk düzeyiyle öne çıkarken, Ovacık ve Pülümür ilçelerinde topoğrafik ve çevresel kısıtlar nedeniyle yatırım uygunluğunun sınırlı düzeyde olduğu belirlenmiştir. Çalışmada Tunceli ilinin güneş enerjisinin 2050 net sıfır karbon hedefleri doğrultusunda çevresel sürdürülebilirlik ve bölgesel kalkınma açısından stratejik önem taşıdığını bir kez daha gözler önüne sermiştir.

Bu çalışma, Türkiye'de sanayi elektrik tüketiminin sanayi sektörü katma değeri üzerindeki etkisini inceleyerek sanayi özelinde ekonomik büyümenin dinamiklerini analiz etmeyi amaçlamaktadır.. Elektrik enerjisi, sanayi üretiminin temel girdilerinden biri olup ekonomik büyümenin sürdürülebilirliği açısından stratejik bir öneme sahiptir. Çalışmada sanayi elektrik tüketimi ile sanayide istihdam oranı, sanayi katma değeri ve toplam sanayi üretimi arasındaki ilişkiler ekonometrik yöntemler kullanılarak analiz edilmektedir. Kullanılan veriler doğrultusunda değişkenler arasındaki uzun dönemli ilişkiler ve etkileşimlerin yönü ortaya konulmaya çalışılmaktadır. Elde edilen bulguların, Türkiye’de enerji arz güvenliği, sanayi politikaları ve sürdürülebilir büyüme stratejilerinin oluşturulmasına katkı sağlaması beklenmektedir. Bu bağlamda çalışma, sanayi sektörü özelinde elektrik tüketiminin ekonomik büyüme üzerindeki rolünü ortaya koyarak literatüre ampirik katkı sunmayı hedeflemektedir.